Της Θέας Πιερίδου
Υπεύθυνης Τύπου του Γραφείου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην Κύπρο
Ενώ στην Κύπρο συνεχίζεται ο σχεδιασμός ώστε σύντομα να έχει η Κύπρος το πρώτο φυσικό αέριο, στις Βρυξέλλες οι ευρωβουλευτές επιθυμούν να σταματήσει η χρηματοδότηση έργων φυσικού αερίου.
Η Επιτροπή Βιομηχανίας, Έρευνας και Ενέργειας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ενέκρινε στις 28 Σεπτεμβρίου (50 υπέρ, 13 κατά, 12 αποχές) τη θέση της σχετικά με τα κριτήρια και τη μεθοδολογία για την επιλογή ενεργειακών έργων κοινού ενδιαφέροντος (PCIs: projects of common interest), όπως γραμμές ρεύματος υψηλής τάσης, αγωγούς, εγκαταστάσεις αποθήκευσης ενέργειας και «έξυπνα» δίκτυα, τα οποία θα επωφεληθούν από ταχείες διοικητικές διαδικασίες και θα είναι επιλέξιμα για χρηματοδότηση από την ΕΕ.
Οι ευρωβουλευτές της αρμόδιας κοινοβουλευτικής επιτροπής του ΕΚ στήριξαν τη χρηματοδότηση της ανάπτυξης υποδομών υδρογόνου, όπως οι ηλεκτρολύτες, καθώς και της δέσμευσης και αποθήκευσης άνθρακα. Όλα τα ενεργειακά έργα που θα χρηματοδοτηθούν αποσκοπούν σε βιώσιμες διασυνοριακές υποδομές, ευθυγραμμισμένες με την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία. Τα επιλέξιμα έργα θα πρέπει επίσης να προωθούν την ολοκλήρωση της αγοράς και να αυξάνουν την ασφάλεια του εφοδιασμού.
Σύμφωνα με τους κανόνες που προτείνει το ΕΚ, έργα που βασίζονται στο φυσικό αέριο δεν θα είναι πλέον επιλέξιμα για χρηματοδότηση από την ΕΕ. Ωστόσο, μια προσωρινή παρέκκλιση θα επιτρέψει, υπό αυστηρές προϋποθέσεις, έργα φυσικού αερίου από τον τέταρτο ή πέμπτο κατάλογο έργων κοινού ενδιαφέροντος να είναι επιλέξιμα για ταχεία διαδικασία αδειοδότησης. (Η Ευρωπαική Επιτροπή επικαιροποιεί τον κατάλογο των έργων κοινού ενδιαφέροντος ανά διετία και ο πέμπτος κατάλογος πρόκειται να επιλεγεί προς τα τέλη του 2021.)
Τα επιλεγμένα έργα θα πρέπει να βοηθήσουν τα κράτη μέλη να εγκαταλείψουν τα στερεά ορυκτά καύσιμα, όπως ο άνθρακας, ο λιγνίτης, η τύρφη και ο πετρελαιούχος σχιστόλιθος. Οι ευρωβουλευτές πρότειναν επίσης τη χρηματοδότηση έργων που ξαναχρησιμοποιούν υφιστάμενες υποδομές φυσικού αερίου για τη μεταφορά ή την αποθήκευση υδρογόνου.
Τέλος, σημαντική παράμετρος είναι να μην μετακυληθεί στους καταναλωτές το κόστος των έργων. Οι ευρωβουλευτές επανέλαβαν ότι τα επιλέξιμα έργα πρέπει να συνάδουν με την αρχή «προτεραιότητα στην ενεργειακή απόδοση», η οποία ορίζει ότι η ενεργειακή αποδοτικότητα είναι ο ευκολότερος τρόπος εξοικονόμησης χρημάτων για τους καταναλωτές και μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου. Το κόστος των έργων θα πρέπει να διασφαλίζει ότι οι τελικοί χρήστες δεν επιβαρύνονται δυσανάλογα, ιδίως εάν αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε ενεργειακή φτώχεια.
